Trees For Elephants

อาสาสมัครปลูกป่าให้ช้าง 4,000 กล้าไม้ในที่ดินแห่งใหม่ และ 2,000 กล้าไม้ภายในศูนย์บริบาลช้าง

ภาพถ่ายโดย นิชานันท์ อ่อนเกตุ

เป็นระยะเวลาสองสัปดาห์ติดกัน ที่ทางมูลนิธิพาช้างกลับบ้านได้จัดกิจกรรมปลูกป่าให้ช้างเพื่อให้เป็นแหล่งที่อยู่อาศัยตามธรรมชาติของช้างที่อาศัยอยู่ในศูนย์บริบาลช้าง อ.แม่แตง จ.เชียงใหม่ต่อไปในอนาคต โดยกิจกรรมปลูกป่าในสัปดาห์แรกจัดขึ้นเมื่อวันเสาร์ที่ 3 ก.ค 53 ในบริเวณแปลงปลูกป่าแห่งใหม่ของศูนย์บริบาลช้างซึ่งอยู่บนดอยสูงชันของหุบเขาแม่แตงบริเวณด้านบนของหมู่บ้านแม่ตะมาน ต.กึ๊ดช้าง โดยในครั้งนี้สามารถปลูกกล้าไม้แล้วเสร็จไปทั้งสิ้น 4,000 กล้าไม้

โดยในตอนเริ่มต้นของวันปลูกป่า เป็นไปด้วยความทุลักทุเลอยู่บ้างเนื่องมาจากมีฝนตกลงมาอย่างไม่ขาดสายตั้งแต่เวลาประมาณ 9.00 น. ทำให้การขับรถพาอาสาสมัครขึ้นไปปลูกป่าบนดอยที่สูงชันเป็นไปอย่างยากลำบากมาก เนื่องจากถนนแคบและลื่นมาก อีกทั้ง 2 ข้างทางยังเป็นเหวลึก แต่ในขณะเดียวกันก็ทำให้การมาร่วมกิจกรรมเป็นไปด้วยความสนุกสนานและตื่นเต้นเหมือนกับได้ผจญภัยไปในขณะเดียวกันด้วย ทันทีที่เดินทางไปถึงแปลงปลูกป่าฝนก็หยุดตกพอดี จึงทำให้พวกเราสามารถลงมือปลูกป่าได้อย่างสะดวกภายใต้สภาพอากาศที่ดีมาก คือ ไม่ร้อนจัดและไม่มีฝนตกหนัก ในวันนี้มีอาสาสมัครที่มาร่วมงานปลูกป่าทั้งอาสาสมัครชาวต่างชาติและเจ้าหน้าที่จากศูนย์บริบาลช้าง ผู้สนใจทั่วไปทั้งชาวไทยและต่างชาติ และกลุ่มครูและนักเรียนชั้นประถมปีที่ 1 - 5 จากโรงเรียนบ้านปลาดาว(จาก ต.อินทขิล อ.แม่แตง)รวมกันแล้วจำนวนกว่า 100 คน และเนื่องจากได้มีการเตรียมแปลงปลูกป่าก่อนนี้แล้วในส่วนของการขุดหลุมปลูก และการขนกล้าไม้และอุปกรณ์ต่างๆ ไปไว้ตามจุดต่างๆใกล้กับแปลงปลูกป่า จึงทำให้การปลูกป่าแล้วเสร็จในเวลาอันรวดเร็ว

นอกจากนี้ตลอดเวลาที่เด็กนักเรียนช่วยกันขนต้นไม้ และลงมือปลูกป่า ทางคุณครูจะคอยสอนพร้อมกับอธิบายให้เด็กๆได้เห็นถึงความสำคัญของการปลูกป่า ระยะเวลาในการที่ป่าจะฟื้นตัวกลับมาเป็นป่าตามธรรมชาติ เมื่อเปรียบเทียบกับการตัดไม้ทำลายป่าซึ่งใช้เวลาสั้นกว่ามาก แต่ก่อให้เกิดผลเสียหายร้ายแรงต่อสภาพแวดล้อมอย่างไรบ้าง ซึ่งเป็นการปลูกฝังจิตสำนึกให้กับเด็กๆ ในเรื่องการอนุรักษ์ไปพร้อมๆกับการปลูกป่าที่เห็นภาพชัดเจน จากการสังเกตถึงแม้จะเด็กกลุ่มนี้จะเป็นเด็กเล็กเสียเป็นส่วนใหญ่ แต่ละคนก็ทำงานกันด้วยความขยันขันแข็ง ดูไม่เหน็ดเหนือย และยังดูสนุกสนานกับการปลูกป่าตลอดเวลาอีกด้วย

ภายหลังเสร็จสิ้นการปลูกป่า ทางเราได้พาอาสาสมัครทุกท่านไปเยี่ยมชมช้างที่อาศัยอยู่ภายในศูนย์ฯ เพื่อให้เห็นภาพว่าเราต้องการฟื้นฟูป่าเพื่อประโยชน์ของช้างเหล่านี้ต่อไปในอนาคตอย่างแท้จริง แต่กลุ่มที่ดูจะสนุกสนานและตื่นเต้นมากที่สุด ก็คือ กลุ่มเด็กๆ จากโรงเรียนบ้านปลาดาว โดยเฉพาะเวลาที่ป้อนอาหารช้าง ได้ดูช้างเล่นน้ำ และการได้เล่นกับช้างน้อย รวมทั้งยังมีคำถามมากมายในเรื่องของช้างให้ตอบอย่างไม่ขาดสาย ซึ่งไม่บ่อยนักที่เด็กๆจะมีโอกาสได้มาสัมผัสใกล้ชิดกับช้างขนาดนี้ บรรยากาศจึงเต็มไปด้วยรอยยิ้มและเสียงหัวเราะของเด็กๆ อยู่ตลอดเวลา นอกจากนี้หลายคนยังสนใจที่จะกลับมาช่วยเราปลูกป่าอีกในครั้งต่อๆไป ซึ่งแน่นอนว่าทาเงรายินดีต้อนรับเด็กๆเหล่านี้เสมอ เพราะเด็กๆเหล่านี้คืออนาคตของชาติที่จะเป็นกำลังสำคัญต่อไปในอนาคตในการที่จะช่วยกันดูแลรักษาช้างไทยและป่าของเราให้คงอยู่อีกนานเท่านาน

สำหรับกล้าไม้ที่เหลือบนแปลงปลูกป่า ทางเจ้าหน้าที่ของศูนย์บริบาลช้างได้ขนย้ายลงมาปลูกที่ภายในบริเวณศูนย์บริบาลช้างแม่แตงที่อยู่ด้านล่างในสัปดาห์ถัดไป เนื่องมาจากว่าการเดินทางขึ้นไปบนดอยสูงชันในช่วงที่มีฝนตกหนัก ที่มีถนนแคบและลื่นมาก อาจจะไม่สะดวก และเสี่ยงต่ออันตรายในการนำอาสาสมัครจำนวนมากขึ้นไปยังแปลงปลูกป่าที่อยู่ด้านบน แต่อย่างไรก็ตามทางเราก็พยายามที่จะปลูกกล้าไม้ที่เหลือให้แล้วเสร็จโดยเร็สที่สุด เพื่อให้กล้าไม้ได้รับน้ำฝนอย่างเต็มที่ตลอดช่วงฤดูฝนนี้อย่างยาวนานที่สุด ดังนั้นในสัปดาห์ถัดมาทางเราจึงได้จัดกิจกรรมปลูกป่าอีกครั้งภายในศูนย์บริบาลช้าง โดยครั้งนี้ได้รับความร่วมมือจากกลุ่มนักศึกษาคณะเกษตรและเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงใหม่ จำนวน 35 คน ได้มาร่วมปลูกป่าร่วมกับอาสาสมัคร และเจ้าหน้าที่ของศูนย์ฯ โดยแบ่งแปลงปลูกป่าออกเป็น 2 แปลง สามารถปลูกกล้าไม้ไปได้ทั้งสิ้น 2,000 กล้าไม้ ตอนนี้กล้าไม้อยู่ในเรือนเพาะชำของศูนย์บริบาลช้าง ก็ถูกนำออกมาปลูกเกือบหมดแล้ว และต้นไม้ที่ได้ปลูกไปเหล่านี้ ก็จะกลายเป็นการเพิ่มพื้นที่สีเขียวให้กับศูนย์ฯ ต่อไปตลอดช่วงฤดูฝนนี้ด้วย

ทางเราขอขอบคุณอาสาสมัครทุกท่านทั้งชาวไทยและาวต่างชาติที่ได้มาร่วมแรงร่วมใจกันปลูกฟื้นฟูป่าให้ช้างในที่ดินแห่งใหม่แห่งนี้ เพื่อจะทำให้ความฝันในการฟื้นฟูป่าที่เสื่อมโทรมให้กลับกลายเป็นตามธรรมชาติที่แท้จริงของช้างจะได้กลายเป็นจริงในเร็ววันนี้ สามารถอ่านข้อมูลเพิ่มเติม พร้อมกับประมวลภาพวันงานปลูกป่าได้ที่ข้างล่างนี้ค่ะ

ในปีที่ผ่านมา(2552) ทางศูนย์บริบาลช้างแม่แตง จ.เชียงใหม่ ได้ซื้อที่ดินแปลงใหม่ ประมาณ 250 ไร่(100 เอเคอร์) ซึ่งเป็นที่ดินที่ล้อมรอบไปด้วยเขตป่าอนุรักษ์ และพื้นที่บางส่วนยังมีลำธารตามธรรมชาติขนาดเล็กไหลผ่าน เมื่อตอนเริ่มต้นที่ทางศูนย์ฯ ซื้อที่ดินผืนนี้ยังเต็มไปด้วยแปลงปลูกผักกระหล่ำปลีของชาวบ้านแต่ปัจจุบันชาวบ้นได้เลิกทำสวนกระหล่ำปลีเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ดังนั้นจึงเป็นโอกาสดีที่ทางเราจะได้เริ่มฟื้นฟูป่าแห่งนี้ เพื่อจะเป็นแหล่งที่อยู่อาศัยตามธรรมชาติของช้างต่อไป หรืออาจกล่าวได้ว่า เพื่อที่ผืนป่าแห่งนี้จะกลายเป็นสวรรค์บนดินของช้างที่ทางศูนย์ฯ ช่วยเหลือและจะนำมาดูแลที่นี่ต่อไปในอนาคต

สำหรับแผนงานการปลูกฟื้นฟูป่าในที่ดินแห่งนี้ ทางมูลนิธิฯ มีโครงการที่จะปลูกฟื้นฟูป่าในระยะยาวไม่ต่ำกว่า 5 ปี โดยเน้นไปที่การปลูกพรรณไม้ท้องถิ่นที่สามารถดึงดูดนก และสัตว์ป่านานาชนิดที่เป็นเหมือนตัวช่วยกระจายเมล็ดไม้ชนิดต่างๆ จากป่าธรรมชาติที่อยู่ใกล้เคียงเข้ามายังแปลงปลูกป่าของเรา เหมือนกับว่านกและสัตว์ป่าเหล่านี้ได้ช่วยเราปลูกป่าอีกทางหนึ่งนั่นเอง

ทันทีที่สภาพป่าสามารถฟื้นตัวตามธรรมชาติได้แล้วในอนาคตอันใกล้ จะมีการนำช้างจำนวนหนึ่งจากศูนย์บริบาลช้างให้มาอาศัยอยู่ในที่ดินแห่งใหม่ โดยจะปล่อยให้ช้างอยู่อย่างอิสระตามธรรมชาติอย่างแท้จริง และอาจจะอยู่ห่างไกลผู้คนมากกว่าช้างที่อาศัยภายในศูนย์ฯ โดยอาสาสมัครสามารถเพลิดเพลินจากการติดตามหรือสังเกตการณ์ชีวิต ความเป็นอยู่ของช้างได้จากบ้านพักที่อยู่บนต้นไม้ ซึ่งคาดว่าจะลงมือก่อสร้างในเร็ววันนี้ แต่ในปัจจุบันยังไม่ได้มีการนำช้างมาอาศัยอยู่ที่นี่ เนื่องจากต้องทำการปลูกฟื้นฟูป่าที่เป็นบ้านตามธรรมชาติของช้างให้แล้วเสร็จเสียก่อน

ประมวลภาพกิจกรรมปลูกป่าให้ช้าง ครั้งที่ 1

สถานที่ : แปลงปลูกป่าแห่งใหม่ของศูนย์บริบาลช้าง อ.แม่แตง จ.เชียงใหม่

วันเสาร์ที่ 3 ก.ค 2553